DOPUSZCZALNOŚĆ POMOCY PUBLICZNEJ

Zgodnie z art. 87 ust. 1 TWE pomoc publiczna jest co do zasady „niezgodna ze wspólnym rynkiem”, a więc zakazana w Unii Europejskiej. Jednak Traktat przewiduje wyjątki od tego zakazu. W szczególności, za zgodną ze wspólnym rynkiem może zostać uznana pomoc, o której mowa w:

• art. 87 ust. 3 lit. a) Traktatu – tzn. pomoc przeznaczona na sprzyjanie rozwojowi gospodarczemu regionów, w których poziom życia jest nienormalnie niski lub regionów, w których istnieje poważny stan niedostatecznego zatrudnienia (tzw. pomoc regionalna),
• art. 87 ust. 3 lit. c) Traktatu – tzn. pomoc przeznaczona na ułatwianie rozwoju niektórych działań gospodarczych lub niektórych dziedzin gospodarczych, o ile nie zmienia warunków wymiany handlowej w zakresie sprzecznym ze wspólnym interesem,
• art. 86 ust. 2 Traktatu – pomoc publiczna stanowiąca rekompensatę z tytułu świadczenia usług publicznych (tzw. usług świadczonych w ogólnym interesie gospodarczym).

Organem oceniającym zgodność danego środka pomocowego ze wspólnym rynkiem jest Komisja Europejska. Zgodnie z art. 88 ust. 3 TWE państwo członkowskie jest zobowiązane informować KE o wszelkich planach przyznania pomocy publicznej lub modyfikacji pomocy istniejącej (tzw. notyfikacja pomocy do KE) . Wyjątki od obowiązku notyfikacji zostały określone w rozporządzeniu Komisji Nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. w sprawie zastosowania art. 87 i 88 Traktatu WE (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń grupowych) (Dz. Urz. UE L 221 z 9.08.2008 r.), jednak żaden z tych wyjątków nie może mieć zastosowania w przypadku projektu WSS.

Przedmiotem notyfikacji w Komisji Europejskiej pomocy publicznej, której zamierza udzielić państwo członkowskie, może być:

• pomoc indywidualna – tj. projekt umowy lub decyzji administracyjnej przewidującej udzielenie pomocy publicznej konkretnemu odbiorcy na konkretny cel,
• program pomocowy – tj. projekt aktu normatywnego (ustawy, rozporządzenia lub uchwały organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego) przewidujący udzielanie pomocy publicznej na określony cel wielu adresatom, którzy nie są imiennie wskazani.

Szczegółowe zasady dokonywania notyfikacji reguluje ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2007 r. Nr 59, poz. 404 ze zm.), rozporządzenie Rady (WE) Nr 659/ 1999 z dnia 22 marca 1999 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania art. 93 Traktatu WE (Dz. Urz. L 83 z 27.03.1999) oraz rozporządzenie Komisji (WE) Nr 794/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania rozporządzenia Rady (WE) Nr 659/1999 ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania art. 93 Traktatu WE (Dz. Urz. L 140 z 30.04.2004) .

Obowiązujące przepisy nie określają szczegółowo „terminu” dokonania notyfikacji – jednakże zgłoszenie projektu do KE powinno nastąpić przed udzieleniem pomocy. Pomoc nie może być udzielona przed uzyskaniem pozytywnej decyzji KE. Z roboczych kontaktów z przedstawicielami KE wynika, iż w przypadku budowy sieci szerokopasmowej KE zaleca notyfikację projektu jeszcze przed dokonaniem wyboru wykonawcy robót (w szczególności jest to związane z oceną zachowania zasady neutralności technologicznej przy budowie sieci, jak również samą oceną zasadności zaangażowania środków publicznych w realizację projektu). Z dotychczasowych decyzji KE wynika, iż Komisja przychylnie podchodzi do interwencji władz publicznych w zakresie zapewnienia dostępu do usług szerokopasmowych. W przypadku planowanego dofinansowania inwestycji w infrastrukturę zasadnicze znaczenie dla oceny dopuszczalności pomocy ma sytuacja na danym rynku (dostęp do konkurującej infrastruktury oferowanej przez różnych operatorów).

Komisja wydaje decyzję stwierdzającą iż:

• planowana przez państwo członkowskie pomoc publiczna jest zgodna ze wspólnym rynkiem, a więc dopuszczalna, albo
• planowana przez państwo członkowskie pomoc publiczna nie jest zgodna ze wspólnym rynkiem, zatem nie może być udzielona, albo
• interwencja planowana przez państwo członkowskie nie stanowi pomocy publicznej, gdyż nie spełnia wszystkich przesłanek z art. 87 ust. 1 TWE.